'Lagere staltemperatuur reduceert pootproblemen sterk'

„Verlaag de kuikentemperatuur met een halve graad wanneer deze boven de 41 graden Celsius komt en verhoog deze een halve graad als deze onder de 40 graden Celsius ligt”, adviseert pluimveedierenarts Richard Rietema.

Slagharen, dinsdag 6 februari 2018
aangepast: woensdag 7 februari 2018

Door te werken met een andere temperatuurcurve en door de staltemperatuur aan te passen aan de kuikentemperatuur zijn pootproblemen als gevolg van enterokokken bij vleeskuikens sterk te reduceren, maar nooit helemaal te voorkomen omdat er veel factoren van invloed zijn.

Dat zegt pluimveedierenarts Richard Rietema van Pluimveepraktijk Noord en Oost uit Slagharen (OV.), de bedenker van de aanpak. In zijn aanpak is het meten van de kuikentemperatuur cruciaal. „Meet vanaf dag één in iedere stal van minimaal 20 kuikens verdeeld door de stal de kuikentemperatuur. De ideale kuikentemperatuur bedraagt 40,5 graden Celsius, maar kuikentemperaturen tussen de 40 en 41 graden Celsius zijn ook goed”, zegt Rietema.

„Verlaag de kuikentemperatuur met een halve graad wanneer deze boven de 41 graden Celsius komt en verhoog deze een halve graad als deze onder de 40 graden Celsius ligt.” Rietema adviseert om dit zeker de eerste veertien dagen te blijven doen en om daarna zijn temperatuurcurve (zie tabel) te volgen. 

Leeftijd in dagenAdvies staltemperatuur RietemaGebruikelijk
134 °C34,5 °C
231 °C33,5 °C
330,5 °C32,5 °C
430 °C31,5 °C
529,5 °C30,5 °C
629 °C30 °C
728,5 °C30 °C
1426 °C28 °C
2124 °C27 °C
2822 °C25 °C
35-22 °C

‘Kijk naar minimumtemperatuur’

Vleeskuikenhouders moeten kijken naar de minimumtemperatuur. De maximumtemperatuur is, binnen acceptabele grenzen, niet van belang. „Ik kan ook wel een paar uur in de zon of een uurtje in de sauna zitten. Maar de hele dag in de sauna zitten, dat houd je ook niet de hele dag vol. Dat geldt voor kuikens ook. Wanneer de maximumtemperatuur in de zomer een paar uur hoger is dan de curve, dan is dat geen probleem”, vergelijkt Rietema. 

In de zomer adviseert de pluimveedierenarts een bandbreedte van 4 en in de winter van 6 graden Celsius tussen minimum- en maximumtemperatuur. „Vleeskuikenhouders moeten hun kuikens in de zomer niet ziek ventileren omdat ze naar de maximum- in plaats van de minimumtemperatuur kijken. Dat is een veelgemaakte fout.” 

Kuikentemperatuur van 43 graden

Een andere veel voorkomende fout is de temperatuurcurve van dag 0 tot dag 7 in een rechte lijn te laten lopen. „Op dag 2 moet een knik zitten. Van dag 2 kan er wel een rechte lijn lopen naar dag 7”, vertelt Rietema.

‘Jouw temperatuurmeter is kapot’ hoort de pluimveedierenarts veel bij vleeskuikenhouders. „Ik meet regelmatig een kuikentemperatuur van 43 graden Celsius en hoger, in stallen waar een traditionele temperatuurcurve gehanteerd wordt. Dat is veel te warm. De kuikentemperatuur moet vooral niet te hoog zijn. De ideale kuikentemperatuur bedraagt 40,5 graden Celsius. Kuikentemperaturen tussen de 40 en 41 graden Celsius zijn oké.” 

Hyperthemie

Bij te hoge kuikentemperaturen treedt er hyperthemie op. „Dit is een ongecontroleerde verhoging van de lichaamstemperatuur, vaak veroorzaakt door invloeden van buitenaf. Het lichaam komt in een toestand waarbij het onvoldoende kan afkoelen tot de gewenste temperatuur. Hyperthermie zorgt voor een mindere werking van de normale processen in het lichaam en heeft derhalve een schadelijke werking”, legt Rietema uit. 

„Te hoge staltemperaturen is in veel gevallen de oorzaak van hyperthermie.” Hyperthemie wordt vaak verward met koorts, maar is wat anders dan koorts. „Koorts is een gecontroleerde verhoging van de lichaamstemperatuur van binnenuit geregeld. Met andere woorden het lichaam wil deze hoge temperatuur. Koorts heeft in die zin vaak een rol als bescherming tegen ziekteverwekkers”, verklaart Rietema. 

Door kuikens te temperaturen kan een vleeskuikenhouder de ziektedruk flink verlagen, volgens de dierenarts. „Ook problemen zoals polyserositis en hepatitis als slachtbevinding komen een stuk minder voor wanneer de kuikens hun ideale lichaamstemperatuur hebben gedurende de ronde.” Naast kuikentemperatuur moet een vleeskuikenhouder volgens Rietema ook letten op de verdeling en het gedrag van de kuikens.    

Vakblad Pluimveeweb

In het vakblad Pluimveeweb, dat donderdag 8 februari verschijnt, zijn de ervaringen van meerdere vleeskuikenhouders met de Rietema-aanpak te lezen. Ontvangt u het vakblad Pluimveeweb nog niet? Vraag dan hier een gratis proefnummer aan.

Tekst: Tom Schotman

Beeld: Ingrid Sweers

Deel deze pagina

Lees ook


Gerelateerd op dossier enterococcen

Reacties

  • Ron Agterberg

    Ron Agterberg, 06-02-'18 13:08

    De temperatuur bij opstart van vleeskuikens kan lager , maar onderschat niet de invloed van een te LAGE RV door indirect gestookte kachels !
    Hoe lager de RV , hoe warmer je zult moeten stoken .
    Vochtige lucht draagt warmte beter over op de kuikens !
    32 graden en 70 % Rv is voor een kuiken vaak aangenamer dan 35 graden met een RV van 30 % .
    Ga er maar tussen zitten en de kuikens " vertellen " precies hoe het zit .
    Tevens is bij een lage RV de kans groot op beschadiging van de trilharen in de luchtpijp .
    En daardoor slaan ( luchtweg)entingen en veldvirussen harder toe .
    Maar kuikentemperatuur meten is goed betaalde tijd !
    En niet alleen de eerste 24 uur na opzet .
    De IDEALE Curve bepaalt het koppel , niet de klimaatcomputer !

    Ron Agterberg
    Voormalig vleeskuikenvoorlichter

Laat een bericht achter

Pluimveeweb nodigt u uit om te reageren op artikelen en stelt inhoudelijke reacties op prijs. De redactie behoudt zich het recht voor om, zonder opgaaf van redenen, aanstootgevende en commercieel ingegeven reacties te verwijderen.



Thema-avond Pluimveeweb

Woensdag 14 februari en 21 februari vinden de Pluimveeweb thema-avonden “Diergezondheid” plaats. Op 14 februari voor vleeskuikenhouders in het Arcus gebouw in Meppel. Op 21 februari voor leghennenhouders in het Citaverde College in Horst. De avond start met een praktijkworkshop gevolgd door het praktijkverhaal van een collega pluimveehouder. Tijdens het laatste onderdeel van het formele programma zullen de themapartners aan de hand van diverse stellingen in discussie gaan met de bezoekers. De avond wordt afgesloten met een drankje en kiphapje..                

Highlights vleeskuikens