Antistoffen vogelgriep aangetroffen in melkkoe

Het ministerie van LVVN meldt dat er geen aanwijzingen zijn gevonden dat het vogelgriepvirus rondwaardt onder de melkkoeien van het bedrijf. Ook zijn er geen signalen van vogelgriep bij andere melkveebedrijven.

Katten

De NVWA heeft op 24 december een melding gekregen over twee zieke katten. Een van die katten is positief getest op vogelgriep, en is op 26 december overleden. De andere kat testte negatief en is volledig hersteld.

Omdat de geïnfecteerde kat van een melkveebedrijf afkomstig was, heeft de NVWA het melkvee op dat bedrijf ook gescreend; dat gebeurde op 15 januari. De koeien vertoonden toen geen ziekteverschijnselen. Bij een aantal koeien zijn melkmonsters afgenomen en ook is de tankmelk bemonsterd. Deze monsters zijn opgestuurd naar Wageningen Bioveterinary Research voor onderzoek, maar daarbij werd het virus niet gevonden. Dat betekent dat er op dat moment geen virus aanwezig was onder het melkvee op het bedrijf.

Antistoffen

Maar in een van de monsters werden wel antistoffen tegen het virus gevonden. Dat betekent dat de koe waarvan dat monster afkomstig was, op enig moment wel geïnfecteerd is geweest met het virus. Het ministerie meldt dat deze koe in december te maken had gehad met uierontsteking en ademhalingsproblemen. Dat zijn verschijnselen die kunnen optreden bij infectie met het vogelgriepvirus. Toen het monster bij de koe werd afgenomen, was ze alweer genezen.

Nieuwe monsterafnames

Naar aanleiding van de positieve uitslag van de antistoffentest heeft de NVWA het bedrijf gisteren, op 22 januari, opnieuw bezocht. Daarbij heeft ze bij alle aanwezige runderen bloed- en melkmonsters afgenomen, en ook is een nieuw tankmelkmonster genomen.

Vandaag zijn de uitslagen van de tests binnen. Op vijf monsters na zijn alle testen - inclusief het monster van de tankmelk - negatief. Deze uitslagen, samen met de uitslagen van de eerdere monsters geven geen aanwijzing dat het virus onder de koeien circuleert.

De vijf overige melkmonsters hebben een testfout opgeleverd en worden dit weekend opnieuw getest.

In de loop van de volgende week volgen ook de uitslagen van het onderzoek naar de antistoffen. Dit onderzoek is van belang om vast te stellen of meer dieren in aanraking zijn geweest met het virus.

Andere zoogdieren op het bedrijf - honden, katten en paarden - vertonen op dit moment geen ziekteverschijnselen.

Zeer laag risico volksgezondheid

Het RIVM schat in dit geval het risico op de volksgezondheid in als zeer laag. Omdat de andere koeien negatief zijn getest, lijkt de kans niet groot dat het virus zich vanaf de besmette koe verder heeft verspreid. De mensen die op het bedrijf woonden of werkten waren vanwege de positief geteste kat al in beeld bij de GGD, en bij hen is geen sprake geweest van ziekteverschijnselen die bij vogelgriep passen.

De melk van de eerder besmette koe is niet verwerkt voor humane consumptie. Maar in het algemeen wordt het virus inactief als de melk wordt gepasteuriseerd, en de melk van dit bedrijf wordt enkel gebruikt voor gepasteuriseerde producten. Als het virus dus al in de voor verwerking bestemde melk terecht zou zijn gekomen, is het in die fase alsnog uitgeschakeld.

Vogelgriep bij melkvee

Antistoffen tegen vogelgriep zijn volgens het ministerie nog niet eerder aangetoond bij melkvee in Europa. De laatste twee jaar, sinds maart 2024, zijn er echter wel uitbraken van vogelgriep geweest in de Verenigde Staten. Maar de variant van het virus dat die uitbraken heeft veroorzaakt, is tot nu toe nog niet in Europa aangetroffen.

De meest aangetroffen symptomen die met het virus geïnfecteerde koeien vertonen zijn verminderde melkproductie, koorts, verlies van eetlust en dikke, verkleurde melk. Dat was tenminste het geval in de VS. Maar dat is niet altijd het geval; het is ook mogelijk dat een koe die besmet is met het virus, geen ziekteverschijnselen vertoont.

De meeste melkkoeien die zijn getroffen, herstellen weer en komen uiteindelijk weer terug op hun oude melkproductieniveau.

Het vogelgriepvirus wordt bij geïnfecteerde koeien voornamelijk uitgescheiden via de melk. Een besmette koe scheidt tot ongeveer twee weken na de infectie besmettelijk virus uit, leert de ervaring vanuit de VS.