'Oorlog met Iran verstoort pluimveevleesmarkt'

De pluimveesector in het Midden-Oosten, waaronder Iran, Afghanistan en Turkije, is van betekenis voor de groei van de wereldwijde pluimveesector. Hoewel de regio slechts 8 procent van de wereldmarkt en bijna 15 procent van de wereldhandel vertegenwoordigt, is ze verantwoordelijk voor bijna 10 procent van de wereldwijde productiegroei, mede door de bevolkingsgroei, een stijgende consumptie van kip en programma's voor voedselzekerheid, geeft Mulder aan.

Het uitbreken van de oorlog in Iran heeft de toeleveringsketens, handelsstromen en de beschikbaarheid van grondstoffen verstoord, waardoor importmarkten, met name sterk afhankelijke markten, onder druk komen te staan. Hoewel de lokale productie veerkrachtiger is geworden dankzij grote investeringen in de Perzische Golf, blijven kwetsbare landen zoals Iran, Koeweit, Oman, Irak, Bahrein en de Verenigde Arabische Emiraten een verhoogd risico lopen, volgens de pluimveemarktanalist.

Wereldwijde exporteurs, met name Brazilië, zullen aanzienlijke handelsuitdagingen ondervinden, terwijl lokale producenten in het Midden-Oosten tijdelijk kunnen profiteren van hogere prijzen als de productie doorgaat. „Al met al zullen de duur en de escalatie van de oorlog bepalen in hoeverre de verstoringen voor regionale industrieën en internationale leveranciers zich zullen voordoen", zegt Mulder.

Directe impact beperkt

Volgens de Mulder kunnen vooral landen die sterk afhankelijk zijn van export naar de regio, zoals Brazilië, Rusland en Oekraïne grote verstoringen ervaren. Voor Europese exporteurs blijft de directe impact relatief beperkt, verwacht hij. Slechts 5 procent van de Europese pluimvee-export is bestemd voor het Midden-Oosten. Bovendien kan de sterke vraag binnen Europa een deel van de eventuele exportverliezen opvangen.

Indirect kan de oorlog wel invloed hebben op de Europese markt. Wanneer grote exporteurs minder product kwijt kunnen in het Midden-Oosten, verleggen zij mogelijk hun volumes naar andere markten. Dat kan leiden tot extra aanbod en prijsdruk op de internationale pluimveemarkt.

Exportmark van broedeieren

Nederland exporteerde in het jaar 2024 maar liefst 623 miljoen broedeieren naar derde landen buiten de EU. Dat waren 12 miljoen broedeieren per week. Het merendeel van deze broedeieren waren bestemd voor het Midden-Oosten (Irak en Saudi Arabië) en Oekraïne. Vanuit Nederland en België worden er al jaren veel broedeieren geëxporteerd naar Saoedi-Arabië en Irak. Voor de export van broedeieren geldt min of meer hetzelfde als voor de pluimveevleesmarkt. De duur en de escalatie van de oorlog bepalen in hoeverre de marktverstoringen zullen zijn.

Logistieke verstoringen kunnen de handel bemoeilijken. Scheepvaartroutes en luchttransport staan onder druk, wat gevolgen kan hebben voor de export van broedeieren.

Tijdelijke kansen

Tegelijkertijd kunnen er volgens Mulder ook kansen ontstaan voor Europese pluimveehouders. Als leveringen vanuit andere regio's tijdelijk wegvallen, kan Europa mogelijk een deel van de vraag opvangen. Dat geldt volgens Mulder met name voor hoogwaardige pluimveeproducten en broedeieren.

De uiteindelijke impact blijft sterk afhankelijk van de duur en escalatie van het conflict, stelt Mulder. Hoe langer de verstoringen aanhouden, hoe groter de kans dat handelsstromen structureel verschuiven. Voorlopig lijkt de Europese pluimveesector echter relatief goed bestand tegen de directe gevolgen van de crisis.