Belgische pluimveehouders betalen ook in 2027 dubbele bijdrage aan Sanitair Fonds

Het Sanitair Fonds keert vergoedingen uit bij verplichte ruimingen door dierziekten, zoals vogelgriep en Newcastle disease. Ook draagt het fonds bij aan bestrijdingsprogramma’s, onder meer voor zoönotische salmonella. De financiering komt grotendeels uit bijdragen van pluimveehouders.

Sinds najaar 2020 zijn in België tientallen bedrijven getroffen door vogelgriep. Daarbij zijn op 67 bedrijven dieren geruimd. De uitkeringen hebben de reserves van het fonds sterk doen dalen: van 6,8 miljoen euro in 2022 naar 1,9 miljoen euro in 2023 en 1,3 miljoen euro in 2024, meldt de Vlaamse agrarische nieuwssite Landbouwleven.

Om het fonds op peil te houden, werd de bijdrage van pluimveehouders tijdelijk verdubbeld tot en met 2026. Daardoor liep de reserve in 2025 weer op tot 6,3 miljoen euro. Begin 2026 bedroeg de reserve circa 10,4 miljoen euro, waarvan inmiddels ongeveer 5 miljoen euro is uitgekeerd.

Volgens Clarinval resteert nu circa 5,4 miljoen euro, terwijl de inning over 2026 nog moet plaatsvinden. Of dat voldoende is, hangt volgens hem af van toekomstige uitbraken en hun impact.

Vogelgriep blijft risico

De minister verwacht dat hoogpathogene vogelgriep ook de komende jaren een belangrijke bedreiging blijft. Viruscirculatie onder wilde vogels houdt waarschijnlijk het hele jaar aan. Nieuwe besmettingen in het najaar en de winter worden als waarschijnlijk beschouwd.

Daarom heeft de raad van het Sanitair Fonds ingestemd met een verlenging van de dubbele bijdrage in 2027. Over de periode daarna is nog geen besluit genomen.

Sector pleit voor flexibiliteit

Volgens de Landsbond Pluimvee is de verlenging begrijpelijk gezien de druk op het fonds. Tegelijk pleit de sector voor een flexibeler systeem, waarbij de premie wordt afgestemd op de gewenste omvang van de reserve.

Daarnaast vraagt de sector aandacht voor situaties van langdurige leegstand. Nu betalen pluimveehouders ook premie als stallen langere tijd leegstaan, bijvoorbeeld door ziekte, lage prijzen of beperkingsmaatregelen. De Landsbond stelt voor om in dergelijke gevallen een deel van de premie terug te kunnen krijgen.

De minister ziet daarvoor geen ruimte. Volgens Clarinval houdt de huidige regeling geen rekening met leegstand en is hierover geen overeenstemming bereikt met de sector.

Vaccinatie nog in onderzoek

De recente opheffing van de afschermplicht betekent volgens Clarinval niet dat maatregelen in de toekomst uitblijven. In het najaar kunnen opnieuw beperkingen nodig zijn om insleep van vogelgriep te voorkomen.

Of vaccinatie onderdeel wordt van de aanpak, wordt nog onderzocht. Daarbij wordt gekeken naar kosten, effectiviteit, beschikbaarheid en mogelijke gevolgen voor de handel. Volgens de minister biedt vaccinatie bovendien geen volledige bescherming, wat de detectie van uitbraken kan bemoeilijken.